środa, 29 listopada, 2023
Strona głównaArtykułyKabestan na jachcie lub statku. Co to jest, do czego służy, rodzaje.

Kabestan na jachcie lub statku. Co to jest, do czego służy, rodzaje.

Co to jest Kabestan?

Zacznijmy więc od początku. Kabestan to urządzenie mechaniczne, które znajduje się na pokładzie jachtu. Jego głównym zadaniem jest ułatwienie obsługi lin, zwłaszcza tych pod dużym naprężeniem, takich jak szoty czy fały. Kabestan daje przełożenie i pozwala na łatwe kontrolowane zwijanie i rozwijanie lin, których osoba o niewielkiej sile nie byłaby w stanie naciągnąć. Po prostu daje przełożenie (a kabestan dwubiegowy daje jeszcze większe przełożenie), co jest niezbędne podczas manewrów żeglarskich.

Budowa Kabestanu

Kabestan składa się z kilku podstawowych elementów. Centralnym punktem jest bęben, na który nawija się lina. Bęben jest zazwyczaj wykonany z wytrzymałego metalu, często z brązu lub stali nierdzewnej. Na górze bębna znajduje się tzw. korona, która zapobiega zsunięciu się liny. Na dole kabestanu umieszczona jest podstawa, która stabilizuje całe urządzenie i zapewnia jego mocne przymocowanie do pokładu.

Budowa i zastosowanie kabestanu. Dawniej kabestan najczęściej był drewniany oraz składał się z drewnianego bębna o przekroju ośmiokątnym osadzonego na pionowej osi. Na powierzchniach ośmioboku bębna montowano deseczki/żebra, dzięki którym lina nie ślizgała się oraz lepiej przylegała do powierzchni kabestanu. Obecnie kabestany są plastikowe lub najczęściej metalowe.

Rodzaje kabestanów

  • Kabestan dwubiegowy – to kabestan posiadający dodatkowe drugie przełożenie (najczęściej uruchamiane poprzez kręcenie korbą od kabestanu w drugą stronę).
  • Kabestan samoknagujący – jak sama nazwa wskazuje sam knaguje linę czyli posiada dodatkową funkcję blokowania liny przed cofaniem
  • kabestan elektryczny – to zwany kabestanem dla leniwych, kabestany elektryczne znacząco przyśpieszają stawianie żagli ze względu na silnik elektryczny, który wspomaga, lub w całości zastępuje siłę mięśni.

Co to jest Handszpak? Czyli korba do Kabestanu

Handszpak to specjalna korba, która jest używana do obracania kabestanu. Dzięki handszpakowi, żeglarz może z łatwością kontrolować naprężenie liny, nawet podczas silnego wiatru. Handszpak jest zazwyczaj wykonany z tego samego materiału co bęben kabestanu, aby zapewnić trwałość i wytrzymałość na warunki morskie.

Jak używać kabestanu, jak nawinąć linę na kabestan

Po prostu nawiń na kabestan linę. Raczej zgodnie z kierunkiem wskazówek zegara, bo znakomita większość to kabestany prawe. Kabestany lewe, są sporadycznie spotykane z lewej strony jachtu.

Ja ze swojej strony bardzo polecam angielskojęzyczny filmik pana Duncana. Nie trzeba znać języka, wystarczy patrzeć na ręce jak używać kabestanu:

Kabestan Elektryczny

Kabestan elektryczny to nowoczesna wersja tradycyjnego kabestanu. Działa na zasadzie silnika elektrycznego, który obraca bęben. Kabestan elektryczny znacznie ułatwia obsługę lin, zwłaszcza na większych jednostkach, gdzie naprężenie lin może być bardzo duże.

Kabestan Samoknagujący i jak działa

Kabestan samoknagujący to specjalny typ kabestanu, który automatycznie blokuje linę po jej nawinięciu. Dzięki temu, żeglarz nie musi trzymać liny w ręku, co jest szczególnie przydatne podczas długotrwałych manewrów.

Kabestan na Statku

Kabestan na jachcie lub statku. Co to jest, do czego służy, rodzaje.

Na dużych statkach, kabestany są zazwyczaj znacznie większe i mocniejsze niż na jachtach. Są one niezbędne do obsługi ciężkich lin i łańcuchów, które są używane do cumowania statku lub wyciągania kotwicy (choć do kotwicy najczęściej jest używane urządzenie zwane winda kotwiczna).

Wyciąganie Kabestanem

Wyciąganie kabestanem (np kotwicy) to proces, w którym żeglarz używa kabestanu do kontrolowanego zwijania liny. Jest to kluczowy manewr podczas żeglowania, który pozwala na precyzyjne kontrolowanie żagli i kierunku jachtu.

Podsumowując, kabestan to niezbędny element wyposażenia każdego jachtu. Dzięki swojej prostej, ale genialnej konstrukcji, umożliwia efektywne i bezpieczne obsługiwanie lin, co jest kluczowe dla udanego rejsu.

Fot. Trainthh/wikimedia commons/CC BY-SA 3.0
oraz hao kaito

RELATED ARTICLES

Most Popular